Shittalpati
पाल्पामा डढेलोबाट जोगाउन अग्निरेखा सरसफाइ
डिभिजन वन कार्यालय पाल्पाको आयोजनमा तानसेनस्थित श्रीनगरडाँडा सल्लेरी वन क्षेत्रमा अग्निरेखा सरसफाई गर्दै स्थानीय, कर्मचारी र सुरक्षाकर्मी ।

पाल्पा, गर्मी मौसम शुरु भएसँगै आगलागीका घटनाहरु बढ्दै गएपछि पाल्पामा डढेलो नियन्त्रणका लागि अग्निरेखा निर्माण गर्ने र भएका अग्निरेखा सरसफाई गर्ने कामलाई तिव्रता दिइएको छ । आगलागीका घटनाहरु हुनै नदिन र भइहाले पनि मानव बस्तीमा क्षति नहोस् भन्नका लागि अग्निरेखा निर्माण गर्ने र वन सरसफाई गर्ने कामलाई डिभिजन वन कार्यालयले तिव्रताका साथ अगाडि बढाएको हो । 

वन कार्यालयले डढेलो नियन्त्रण सचेतना सप्ताह अन्तर्गत अग्निरेखा निर्माण, सरसफाई र सचेतनाका कार्यक्रमहरु गरेको छ । उसले चैत १ गतेदेखि ७ गतेसम्म पाल्पाका १० वटै स्थानीय तहमा रहेका सब–डिभिजन वन कार्यालय अन्तर्गतका सामुदायिक वनमा विभिन्न कार्य गरी विहीबार सप्ताहव्यापी कार्यक्रम समापन गरेको छ । समापनको दिन विहिबार श्रीनगरडाँडाको जंगलमा निर्माण गरिएका अग्निरेखा र पैदल मार्ग सरसफाई गरिएको छ । कर्मचारी, नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी, स्थानीय उपभोक्ता सहभागी भएर पैदल हिड्ने क्षेत्र र अग्निरेखा सरसफाई गरेका छन् ।

श्रीनगरडाँडा वन क्षेत्रमा सल्ला प्रजातिका रुख छन् । गर्मीयाम सुरु भएपछि पटक–पटक यसक्षेत्रमा डढेलो लाग्ने गर्छ । हरेक वर्ष श्रीनगरडाँडाको सल्लेरी क्षेत्रका साथै वनदेवी क्षेत्रको देउराली सामुदायिक वन क्षेत्रमा डढेलो लाग्ने समस्या छ । त्यसको न्यूनिकरणका लागि सुकेका पात हटाउने काम गरिएको डिभिजन वन कार्यालयले जनाएको छ । 

वन डढेलो जनचेतना सप्ताह अन्तर्गत तानसेन श्रीनगरडाँडाका साथै जिल्लाका सबै सब डिभिजनमार्फत् जंगलमा अग्नि रेखा निर्माण, सचेतना अभियान, झाडी सरसफाई, लगायतका काम भएको छ । यस वर्ष पाल्पामा तीन वटा स्थानमा आगालगी भइसकेको छ । रिब्दीकोट गाउँपालिकाको वडा नं. १ र २, बगनासकाली गाउँपालिकाको दर्लमडाँडा क्षेत्रमा ठूलो डढेलो लागि सकेको छ । लामो समयदेखि पानी नपरेर सुक्खा मौसम बढेसँगै हावाहुरी चल्न सुरु भएकाले डढेलोका घटनाहरु बढ्दै गएको भन्दै त्यसतर्फ सतर्क रहन जिल्लावासीहरुलाई प्रमुख जिल्ला अधिकारी तोयनारायण सुवेदीले आग्रह गरे । उनले भने ‘मानिस आफै सचेत भए डढेलोका घटनाहरु कम गर्न सकिन्छ, त्यसैले जथाभावी आगो बाल्ने नगरौं, सलाई लाइटर जस्ता प्रज्वलनशील वस्तु बालबालिकाले भेट्ने ठाउँमा नराखौं ।’ डढेलो लाग्न नदिऊ र लागि हाले क्षति हुनबाट जोगिन आमनागरिकलाई प्रमुख जिल्ला अधिकारी सुवेदीले भने । उनले जिल्लामा हुने आगालागीका घटनाहरुबाट क्षति हुन नदिन सुरक्षाकर्मी, दमकल तयारी अवस्थामा राखिएको समेत बताए । 

प्रजिअ सुवेदीले जंगलमा आगो लगाउनेहरुलाई कानुनी कारवाही हुने भएकाले पनि त्यसतर्फ सचेत हुनुपर्नेमा जोड दिए । नागरिकको लापरवाहीकै कारण डढेलोका घटनाहरु हुने भएकाले समुदायस्तरबाटै सचेतना आवश्यक रहेको उनको भनाई छ । उनले डढेलोबाट हुन सक्ने क्षति कम गर्न सुरक्षा निकाय तयारी अवस्थामा राखेको बताए । प्रजिअ सुवेदीले जिल्लामा तानसेन र रामपुरमा मात्र दमकल रहेकाले अन्य पालिकाहरुमा पनि सोही अनुसारको व्यवस्था गर्न भनिसकेको उल्लेख गरे । 

जिल्ला भित्रका वन जंगललाई डढेलोबाट जोगाउन अग्निरेखा र डढेलो व्यवस्थापनमा समुदाय परिचालन गरिएको डिभिजन प्रमुख नारायणदेव भट्टराईले बताए । उनले वन डढेलो नियन्त्रण सबैको साझा जिम्मेवारी भएकाले डढेलो नियन्त्रणमा सबैले सहयोग गर्न आग्रह गरे । प्रमुख भट्टराईले मानविय कारणले बढी डढेलो लाग्ने गरेको बताए । उनका अनुसार जिल्लामा ९६ प्रतिशत मानविय कारणले डढेलो लाग्ने गरेको हो । डढेलो नियन्त्रणका लागि कार्यालयले व्यापक रुपमा काम गर्दै जाने उनले बताए । उनले भने,‘हामी डढेलो नियन्त्रण गर्ने अभियानमा छौं, यसलाई सबैको सहयोग आवश्यक छ, आम नागरिकलाई सचेतना जगाउन सके पनि यो केही हदसम्म नियन्त्रण गर्न सकिन्छ, त्यसका लागि पत्रकारहरुको सहयोग आवश्यक छ ।’ कहि कतै डढेलो लागेको र कसैले लगाएको थाहा पाएमा समेत वन कार्यालयलाई खबर गरिदिन प्रमुख भट्टराईले पत्रकारहरुलाई आग्रह गरे । उनले डढेलो लगाउनेलाई तत्काल वन ऐन अनुसार कारवाही गरिने समेत बताए । भट्टराईले भने,‘आगो लगाउने जो कोहीलाई पनि हामी कानुनी कारवाही गर्छौ, यो वा त्यो भन्ने नाममा कसैलाई पनि छुट छैन् ।’ आगो लगाउनेलाई वन ऐन अनुसार ६० हजार जरिवाना र ३ वर्ष कैद हुने प्रमुख भट्टराईले बताए । स्थानीय जनप्रतिनिधिले यथाशीघ्र वन डढेलो नियन्त्रणका लागि स्थानीय बासिन्दालाई परिचालन गर्नुपर्ने, स्थानीय स्तरमा विपद् व्यवस्थापनका लागि जनचेतना, उपकरण (दमकल) तथा जनशक्ति परिचालनको व्यवस्था गर्नुपर्ने डिभिजन वन कार्यालयले जनाएको छ । तानसेन– १ का वडा अध्यक्ष सुशिल बस्याल, ३ का वडा अध्यक्ष बाबुरत्न शाक्य, ५ का वडा अध्यक्ष रामबहादुर रावलले भने डढेलो नियन्त्रणका लागि वन कार्यालसँग सहकार्य गर्दै आएको बताए । उनीहरुले वन संरक्षणमा सबैले ध्यान दिनुपर्ने बताए । एकिकृत श्रीनगर पर्यापर्यटन सामुदायिक वन उपभोक्ता समितिका अध्यक्ष दलबहादुर थापाले अग्निरेखा बनाएर वन डढेलो जोगाउने प्रयास गरिएको बताए । उनले यस अघि विकेटमार्फत डढेलो नियन्त्रणका काम गरेको तर अहिले बजेट अभावका कारण कर्मचारी राखी काम गर्न नसकिएको गुनासो गरे । अध्यक्ष थापाले भने ‘बन डढेलोबाट जोगाउन हेरालु राखेर वनलाई डढेलोबाट बचाउन सकिन्थ्यो, तर हामीसँग बजेट छैन ।’

प्रकाशित मिति: शुक्रबार, चैत ८, २०८१
प्रतिक्रिया दिनुहोस्
Weather Update